व्यवसायीक कृषिका लागि करार खेतीमा जोड


काठमाडौं, माघ २७ । कृषि विकास मन्त्री हरीप्रसाद पराजुलीले करार खेती प्रणालीलाई व्यवहारिक रुपमा लागू गराउन सरकार अघि बढेको बताउनुभएको छ ।
राजधानीमा शुरु भएको करार खेतीसम्बन्धि दुई गोष्ठिको पहिलो दिन मंगलबार बिहान सम्बोधन गर्दै मन्त्री पराजुलीले साना किसान र व्यवसायी दुवैलाई करार खेती उपयुक्त हुने भएकाले सरकारले त्यसतर्फ ध्यान दिइरहेको बताउनुभयो । ‘साना किसान र व्यवसायी दुवैलाई करार खेती प्रणालीले लाभ दिन्छ’ उहाँले भन्नुभयो, ‘हाम्रो जस्तो देशमा अझ करार खेती प्रणालीको अभ्यास हुनु जरुरी छ ।’ उहाँले करार खेती सम्बन्धि ऐन चा“डै लागू गर्ने तयारीमा रहेको पनि उहाँको भनाई थियो ।
वास्तविक किसानलाई खुसी पारेर कृषिको व्यावसायिकरण गर्न करार खेती प्रभावकारी बन्दै गएको उनले बताए । ‘भारत, चीन, भियतनाम, बंगलादेशलगायतमा करार खेती सफल मानिएको छ’ उहाँले भन्नुभयो, ‘हामील पनि करार खेती सम्बन्धि ऐन चा“डै ल्याउने तयारी गरिरहेका छौं । ऐन लागू गरेर काम शुरु गरिहाल्छौं ।’
मन्त्री पराजुलीले न्यूनतम लागत जोखिममा कृषि उपजको उत्पादन र बजारीकरण गर्न करार खेती लाभदायक हुने बताउनुभयो ।  त्यस्तै संसद्को कृषि तथा जलस्रोत समितिका सभापति गगन थापाले कृषि विकास रणनीति निर्माणधिन अवस्थामा रहेका बेला करार खेती सम्बन्धि बहस सृजना हुनु उपयुक्त भएको बताउनुभयो ।
उनले अन्य देशमा सफल भइसकेको करार खेती प्रणालीबाट सिकेर नेपालले पनि फाइदा लिनु पर्ने बताउनुभयो ।  । ‘करार खेती प्रणालीबाट अन्य देशका किसान र व्यवसायीले फाइदा लिइरहेका छन् । हामीले ती कुरा सिकेर फाइदा लिनसक्छौं’ उनले भने । किसानले उत्पादन बेच्न मोलमोलाइन गर्न नपर्ने र खरिदकर्ताले पनि गुणस्तरीय उत्पादन पाउने भएकाले बजारीकरणमा पनि ठूलो समस्या नरहने  बतउनुभयो ।
कृषि सचिव जयमुकुन्द खनालले सफल रुपमा खेती गर्ने अभ्यासमा लामो समयदेखी लागिरहेको नेपालका लागि करार खेती प्रणाली उपयुक्त हुने उहाँले भन्नुभयो ।  ‘हामी सफल रुपमा खेती गर्ने अभ्यासमा लामो समयदेखी क्रियाशील छौं । यसमा करार खेतीले सघाउने देखिन्छ’ उहाँले भन्नुभयो ।  उत्पादक, खरिदकर्ता, आयातकर्तालगायत सबैलाई एकै स्थानमा राखेर बजारीकरण गर्न करार खेती उपयोगी भइरहेको उनले बताउनुभयो ।
नेपाल उद्योग बाणिज्य महासंघ अन्तर्गतको कृषि उद्यम केन्द्रका कार्यकारी निर्देशक प्रदिप महर्जनले करार खेती सम्बन्धि ऐन चा“डो ल्याउन सरकारलाई आग्रह गरे । ‘करार खेती सम्बन्धि ऐन तयार भएको थाहा पाएका छौं । चा“डो कार्यान्वयनमा आउनुपर्छ’ उहाँले भन्नुभयो ।

के हो करार खेती ?
व्यवसायी र वास्तविक किसानबीच पहिले नै समझदारी भई शुरु गरिने खेती प्रणाली करार खेती हो । कृषक र क्रेताबीचको सम्झौता अनुरुप कृषिजन्य बस्तु उत्पादन गरिनुलाई करार खेतीको रुपमा परिभाषित गरिन्छ । यसमा किसानले उत्पादन गर्ने कृषि उपजको मूल्य कति हुने भन्ने पहिले नै तय हुन्छ भने व्यवसायीले पनि कुन गुणस्तरको कृषि उपज पाउने भन्ने तय भइसकेको हुन्छ । त्यसपछि निर्धारित समयमा किसानले उत्पादन गरेको कृषि उपज पहिले तोकेकै मूल्यमा व्यवसायीले खरिद गर्छन् भने व्यवसायीले पनि किसानबाट तोकिएकै गुणस्तरमा कृषि उपज पाउ“छन् । जसका कारण साना किसानले उत्पादित कृषि उपजको बजार समस्या भोग्न पाउ“दैनन् । अर्कातिर व्यवसायीले पनि आवश्यकता अनुसारको कृषि उपज सजिलै पाउछन् । भाऊ र गुणस्तर पहिले नै तोकिने भएकाले कृषि उपजको मोलमलाई हुन पाउ“दैन ।


प्र तिक्रिया दिनुहोस !

सम्बन्धित खबरहरु

नवलपुरमा कोपोमिस दाखिला तथा भाखा नाघेको ऋण व्यवस्थापन कार्यक्रम सम्पन्न
सुनसरीमा साकोसहरुबीच असल सिकाई आदान प्रदान
धनुषामा साकोसहरुका लागि वार्षिक कार्ययोजना तथा बजेट निर्माण तालिम सञ्चालन
सदस्य सम्बन्ध व्यवस्थापन तालिम सम्पन्न